Аб змяненні памеру працэнтаў за карыстанне крэдытам

Парадак прадастаўлення банкамі грашовых сродкаў у форме крэдыту рэгламентаваны Банкаўскім кодэксам Рэспублікі Беларусь (далей – Банкаўскі кодэкс), Інструкцыяй аб парадку прадастаўлення грашовых сродкаў у форме крэдыту і іх вяртання (пагашэння), зацверджанай пастановай Праўлення Нацыянальнага банка Рэспублікі Беларусь ад 29 сакавіка 2018 г. № 149 (далей – Інструкцыя № 149).

У адпаведнасці з артыкулам 22 Банкаўскага кодэкса ўзаемаадносіны банкаў з кліентамі будуюцца на падставе банкаўскага заканадаўства і заключаных дагавораў.

Згодна з артыкулам 137 Банкаўскага кодэкса па крэдытным дагаворы банк або нябанкаўская крэдытна-фінансавая арганізацыя (крэдытадаўца) абавязваюцца прадаставіць грашовыя сродкі (крэдыт) іншай асобе (крэдытаатрымальніку) у памеры і на ўмовах, вызначаных дагаворам, а крэдытаатрымальнік абавязваецца вярнуць (пагасіць) крэдыт і выплаціць працэнты за карыстанне ім.

Згодна з артыкулам 140 Банкаўскага кодэкса памер працэнтаў за карыстанне крэдытам адносіцца да істотных умоў крэдытнага дагавора.

У адпаведнасці з артыкулам 145 Банкаўскага кодэкса памер працэнтаў за карыстанне крэдытам можа вызначацца з прымяненнем фіксаванай гадавой працэнтнай стаўкі або пераменнай гадавой працэнтнай стаўкі.

Памер фіксаванай гадавой працэнтнай стаўкі прадугледжваецца ў крэдытным дагаворы пры яго заключэнні і з'яўляецца пастаянным на працягу тэрміну дзеяння крэдытнага дагавора.

Памер пераменнай гадавой працэнтнай стаўкі змяняецца ў парадку, узгодненым бакамі пры заключэнні крэдытнага дагавора, і не можа быць зменены ў аднабаковым парадку.

Такім чынам, пры змене памеру пераменнай гадавой працэнтнай стаўкі ў парадку, прадугледжаным у самім крэдытным дагаворы, заключэння бакамі дадатковага пагаднення не патрабуецца.

Разам з тым калі адзін з бакоў крэдытнага дагавора мае намер устанавіць іншы парадак змены пераменнай гадавой працэнтнай стаўкі, то ён не можа быць зменены ў аднабаковым парадку і неабходна заключэнне дадатковага пагаднення да крэдытнага дагавора.

Пры прымяненні ў крэдытным дагаворы фіксаванай гадавой працэнтнай стаўкі згодна з часткай 3 артыкула 145 Банкаўскага кодэкса яе памер з'яўляецца пастаянным на працягу тэрміну дзеяння гэтага крэдытнага дагавора і можа быць зменены толькі па пагадненні бакоў на падставе дадатковага пагаднення да крэдытнага дагавора.

У адпаведнасці з пунктам 25 Інструкцыі № 149 тэрмін, на працягу якога крэдытаатрымальнік – фізічная асоба або суб'ект малога прадпрымальніцтва абавязаны, калі гэта прадугледжана крэдытным дагаворам, датэрмінова вярнуць (пагасіць) крэдыт у выпадку невыканання ім умовы крэдытнага дагавора аб заключэнні да яго дадатковага пагаднення аб павелічэнні памеру працэнтаў за карыстанне крэдытам, павінен складаць не менш за тры месяцы з дня накiравання крэдытадаўцам патрабавання аб датэрміновым вяртанні (пагашэнні) крэдыту.

Згодна з пунктам 9 Інструкцыі № 149 банк абавязаны да заключэння крэдытнага дагавора або дадатковага пагаднення да крэдытнага дагавора, звязанага з павелічэннем сумы (памеру) грашовых абавязацельстваў крэдытаатрымальніка па пагашэнні крэдыту і выплаце працэнтаў за карыстанне крэдытам і (або) змяненнем тэрміну іх выплаты, прадставіць (сфарміраваць ) заяўніку (крэдытаатрымальніку) – фізічнай асобе, індывідуальнаму прадпрымальніку Інфармацыю аб умовах крэдытавання па форме ў пісьмовай форме (на папяровым носьбіце ці ў выглядзе электроннага дакумента, дакумента ў электронным выглядзе, у тым ліку з дапамогай выкарыстання сістэм дыстанцыйнага банкаўскага абслугоўвання).

Пры афармленні крэдытнага дагавора, а таксама Інфармацыі пра ўмовы крэдытавання на папяровым носьбіце выкарыстоўваецца шрыфт Times New Roman памерам не менш за 12 пунктаў. Інфармацыя аб умовах крэдытавання не павінна перавышаць аднаго ліста. Пры гэтым заяўнік (крэдытаатрымальнік) прадастаўляе (фарміруе) банку пісьмовае (на папяровым носьбіце ці ў выглядзе электроннага дакумента, дакумента ў электронным выглядзе, у тым ліку з дапамогай выкарыстання сістэм дыстанцыйнага банкаўскага абслугоўвання) датаванае пацверджанне аб азнаямленні з Інфармацыяй аб умовах крэдытавання, падпісанае заяўнікам ( крэдытаатрымальнікам) або ўпаўнаважанай ім асобай.